Alternativas na Xustiza denuncia que as causas pendentes de incoar se duplican no Tribunal de Instancia de Ourense
O equipo encargado de instruír asuntos penais no Tribunal de Instancia de Ourense arrastra, segundo denuncia o sindicato Alternativas na Xustiza (AXG), un problema que vén de lonxe e que non fixo máis que medrar: cada vez hai máis expedientes agardando a seren abertos, máis prazos que se esgotan e menos mans para sacar o traballo adiante.
A organización sindical asegura que leva meses —dende febreiro de 2026— pedindo que se amplíe o cadro de persoal deste servizo, unha petición que, segundo afirma, non recibiu resposta nin por parte da Dirección Xeral de Xustiza nin do secretario coordinador provincial en Ourense. Ao seu xuízo, os axustes organizativos postos en marcha ata agora pola dirección do servizo non serviron para enderezar a situación; máis ben, sostén AXG, téñena empeorado.
Cinco traballadores menos e gardas que restan efectivos
A orixe do problema, segundo explica o sindicato, está en boa parte no propio tamaño do equipo: dos 18 traballadores cos que contaba o servizo pasouse a 13, un recorte próximo ao 28 % do cadro. A esa merma engádese que, semana tras semana, tres deses traballadores teñen que cubrir quendas de garda, o que deixa aínda menos persoas dispoñibles para o día a día da tramitación.
A este panorama súmase unha nova fronte: a chegada de ATENEA, a aplicación informática que substituirá ao sistema actual. AXG advirte de que a súa implantación producirase sen que o persoal recibise formación presencial, polo que os traballadores terán que aprender a manexala sobre a marcha, restando tempo a unhas tarefas que, segundo o sindicato, xa non dan abasto.
O que reflicten as estatísticas xudiciais
Para respaldar a súa denuncia, AXG recorre ás cifras do Consello Xeral do Poder Xudicial, comparando o peche de 2025 cos datos dispoñibles a finais de setembro de 2026 —estes últimos, aclara o propio sindicato, aínda provisionais—. Con esa comparación, o número de dilixencias previas sen resolver tería medrado algo máis dun 10 %, ata superar as 1.800; os delitos leves pendentes rondarían un incremento próximo ao 24 %; e os escritos sen tramitar subirían arredor dun 16 %.
Onde o aumento resulta máis chamativo, segundo estes datos, é en dous indicadores concretos: as causas que precisaron que se lles ampliase o prazo de instrución, que se terían disparado máis dun 90 %, e os expedientes que nin sequera chegaron a abrirse formalmente, que se terían duplicado con creces, pasando de 135 a 271.
AXG interpreta esta última cifra como unha consecuencia directa da falta de mans: ao non dar tempo a revisar todos os asuntos, o persoal veríase obrigado a centrarse primeiro nos procedementos xa abertos para que non caduquen, deixando en segundo plano a apertura dos novos. Algo parecido explicaría, segundo o sindicato, o repunte das prórrogas: moitas delas afectarían a causas que en principio non revisten especial complexidade —como quebrantamentos de condena ou delitos contra a seguridade vial— pero que terminan precisando máis tempo simplemente porque ninguén puido revisalas a tempo.
O sindicato lembra ademais que, entre as medidas adoptadas para aliviar a carga do servizo, chegouse a encomendar ao persoal da sección especializada en violencia sobre a muller a tramitación de delitos leves alleos a esa materia, unha decisión que, segundo AXG, non tería conseguido corrixir o problema de fondo.
Con estes datos enriba da mesa, o sindicato insiste en que a solución pasa por reforzar canto antes o cadro de persoal do servizo e por garantir unha formación presencial real antes de que ATENEA entre en funcionamento.