O BNG leva ao pleno de setembro unha moción para pedir responsabilidades polo derrubo da Casa de Baños e trasladar o caso á Fiscalía
O BNG presentará no vindeiro pleno municipal, previsto para setembro, unha moción na que reclama depurar responsabilidades polas obras de derrubo realizadas na Casa de Baños do Outeiro e na que pide que o expediente sexa remitido ao Ministerio Fiscal para que valore se os feitos poden ser constitutivos de delito.
Semanas de advertencias
Os nacionalistas veñen advertindo desde mediados de agosto da gravidade destas actuacións, cando reclamaron xunto ao PSOE a paralización inmediata dos traballos e a intervención da Xunta de Galicia para protexer o inmoble, integrado no conxunto declarado Ben de Interese Cultural das Burgas. Na moción, o BNG lembra que o edificio conta cun grao de protección integral segundo o Plan Básico Autonómico e a ficha do propio BIC, e que na segunda semana de agosto foi obxecto de labores de demolición con maquinaria pesada que afectaron elementos construtivos e patrimoniais, sen que constase autorización da Dirección Xeral de Patrimonio. A formación cita un oficio da dirección territorial do servizo de patrimonio cultural no que se sinala que non hai constancia de solicitude para a intervención realizada e que, por tanto, os traballos deberían quedar paralizados.
Un incumprimento "dobre", segundo o BNG
Para os nacionalistas, o problema é dobre: por unha banda, o dano causado a un ben protexido; por outra, que sexa a propia Administración municipal a que incumpra a normativa, cando a competencia para autorizar intervencións en bens con protección integral corresponde en exclusiva á Consellería de Cultura. O voceiro do BNG, Luís Seara, xa cuestionara días antes que a decisión de derrubar carecese de respaldo legal, argumentando que non é posible recorrer a unha tramitación de emerxencia cando pasaron tres meses desde o incendio que danou parte do edificio a mediados de maio, e que calquera actuación tan tardía debería contar cun proxecto técnico previo aprobado antes de licitar as obras.
Dúbidas sobre o informe de emerxencia
A iniciativa que se levará ao pleno tamén pon en cuestión o informe presentado polo goberno local días despois de estourar a polémica, co que se pretendía xustificar o derrubo por unha suposta situación de emerxencia. Segundo o BNG, a lei esixe que este tipo de actuacións se limiten ao estritamente necesario e vaian acompañadas dunha motivación rigorosa sobre o perigo existente e a súa inmediatez, requisitos que consideran incumpridos cando a emerxencia se alega tres meses despois do sinistro. Ademais, advirten que a demolición dun BIC sen autorización podería supor unha infracción moi grave conforme á Lei 5/2016 de patrimonio cultural de Galicia, e entrar en concorrencia cos artigos 321 a 323 e 404 do Código Penal, relativos aos delitos contra o patrimonio histórico e á prevaricación.
Outras voces súmanse á protesta
Esta postura do BNG foi acompañada nas últimas semanas por outras formacións e colectivos. O PSOE de Ourense tamén esixiu a paralización das obras e pediu explicacións ao goberno de Jácome, solicitando unha Xunta de Voceiros urxente e a comparecencia do concelleiro de Urbanismo e Patrimonio, Francisco Lorenzo, para detallar que traballos se estaban a realizar, quen os autorizara e con que informes técnicos e xurídicos contaban. Pola súa banda, a asociación Apatrigal levou o caso á Fiscalía Provincial de Ourense, ao considerar que se trata dunha posible afectación a un ben protexido que require unha explicación documentada, mentres que a Consellería de Cultura, Lingua e Xuventude confirmou a apertura dun expediente de dilixencias informativas e pediu ao Concello que detivese a demolición ata aclarar a situación do inmoble.
O que pide a moción do BNG
Diante deste contexto, o BNG solicitará no pleno de setembro que o goberno local poña á disposición da Corporación o expediente administrativo íntegro das actuacións na Casa de Baños —proxectos, licenzas, ordes, informes técnicos e xurídicos, documentación de emerxencia e comunicacións con Patrimonio—, cunha cronoloxía que permita coñecer que documentación existía antes do inicio das obras. Xunto a isto, reclama que se identifique quen autorizou as actuacións e que persoal técnico interveu, con indicación das responsabilidades que corresponden a cada un, así como que a Alcaldía determine se as obras se axustaron á normativa de patrimonio, urbanística e de procedemento administrativo, e se realmente existía unha situación de emerxencia que xustificase a intervención.
A moción pide ademais que, de apreciarse irregularidades, se incoen os expedientes disciplinarios ou de responsabilidade que correspondan, e que a Xunta de Galicia determine o alcance dos danos causados no inmoble, adopte as medidas de restitución necesarias e valore a apertura dun procedemento sancionador. Os nacionalistas solicitan tamén a adopción inmediata de medidas cautelares para protexer o que resta do edificio, e que se traslade o expediente completo ao Ministerio Fiscal para que valore posibles responsabilidades penais. Por último, o BNG pide que o Pleno manifeste expresamente o seu compromiso coa defensa do patrimonio cultural da cidade, declarando que ningunha razón de urxencia pode servir para eludir as garantías legais establecidas para a súa protección.